Röle Nedir Ve Ne İşe Yarar?

Elektrik panoları ve devreleri arasında gerçekleştirilen bağlantıların belirli bir ekipman ile kontrol edilmesi gerekir. İki farklı devre arasındaki elektriğin iletiminde bu işlemi gerçekleştiren parça ise röle olarak adlandırılır. Bir nevi elektrik anahtarı anlamına gelen bu ekipman, temel olarak köprü vazifesi gerçekleştirmesi için kullanılır. 

Röle Nedir? 

Röle, elektrik dünyası incelendiğinde birçok farklı devre, sistem ve tesisat içerisinde rolü olan ve değişen çeşitlere ayrılan bir ekipmandır. Ancak genel bir tanım yapılsa da değişen çeşitlerinin her birinin farklı misyonları ve çalışma sistemleri de yer alır. Genel tanımda ise röle nedirsorusu için bir elektrik devresindeki elektromekanik çalışma prensibi ile görev alan ve verilen bu görevi ile birlikte farklı elektrik devrelerini açıp/kapama işlemi gerçekleştiren bir anahtardır, denilebilir. 

Röle üzerinden elektrik akımı geçerken aktif hale gelen ve kendine verilen görevi gerçekleştiren bir ekipmandır. Örneğin; farklı devrelerin birbirine bağlantılı şekilde çalışması sırasında bu ekipmanın bulunduğu devreden elektrik akımı geçmiyorsa, ekipman herhangi bir görev üstlenmeyecek ve devrenin çalışıp çalışmamasını etkilemeyecektir. Zira üzerinden elektrik geçen bir devre içerisinde röle yer aldığında, bu devrede güvenli bir şekilde akımın gerçekleştirilmesi ve kontrol oluşturulması için görev alır. 

Röle genellikle iki ayrı devre arasında akım kontrolü için kullanılır. Köprü tarzında bir vazifeye sahip olarak elektrik akımı devreye ulaştığında röle üzerinden geçerken bir elektro mıknatıs içeriğine sahip olduğu için bu şekilde kendine verilen göreve göre devrenin elektriği iletmesini veya durdurmasını sağlar. Örnek olarak röle üzerine düşük gerilim ulaşıyorsa, bu gerilim değeri kontrol için bir veri olarak ele alınır. Sonrasında istenilen şekilde bu düşük gerilim yüksek gerilim olarak anahtarlanır. Benzer şekilde bazen herhangi iki devrenin arasında bir yalıtım oluşturmak veya karmaşık devrelerde daha güçlü bir otomasyon oluşturmak için bu tip görevler gerçekleştirebilir. 

Röle temel olarak bir giriş noktasına ve de bir çıkış noktasına sahiptir. Eğer elektrik voltajı giriş noktasına uygulanırsa, röle içerisinde bulunan bobin enerji alır ve bu sayede bir elektromıknatıs haline dönüşür. Ortaya çıkan manyetik alan sayesinde anahtar kontaklarında aktif veya pasif işlemi gerçekleştirmek için röle görevini yerine getirir. Çoğu zaman bu ekipmanlar elektro manyetik bir yapıya sahip olurken, bazen kamış bazı den katı hal tarzında röle çeşitleri de bulunmaktadır. 

Röle Ne İşe Yarar? 

Tanımlanması ve özellikleri ile birlikte röle elektrik devrelerinde kontrol ve güvenlik için önemli bir ekipman olarak kullanılan parçalar arasında gösterilmektedir. Ancak bu işlevi yerine getirmesi ile birlikte neden bir gereklilik oluşturduğu konusu da incelenmelidir. Yani röle ne işe yararsorusunun cevabı için bir elektriksel işlevi bulunmakile birlikte devrelerde anahtarlama işlemi gerçekleştirir, cevabı verilebilir. Bu yapısı ile birlikte birçok farklı sistem ve mekanizma içerisinde önemli bir görev üstlenir. 

Röle değişen çeşitler ile birlikte günümüzde elektrik panolarında, telekomünikasyon sistemlerinde, enerji dağıtım istasyonlarında veya fabrikalardaki endüstriyel otomasyon sistemleri gibi birçok noktada kullanılır. Örneğin; endüstriyel otomasyonda bağlı bir şekilde çalışan birçok makine ve süreçte enerji akımının istenilen kontrol ve akım değerleri ile devrelere ulaşması için röle görev alır. Zira özellikle farklı yazılım eklentileri ile bu ekipmana değişen görevler gerçekleştirme emri verilmesi mümkündür. 

Günümüzde değişen noktalarda işlev gerçekleştirilebilecek şekilde aşağıda sayılabilecek röle çeşitleri bulunmaktadır. 

• İlk olarak katı hal röle incelenirse, bir mekanik harekete sahip olmadan triyak gibi bileşenler vasıtasıyla işlev gösterir. Fonksiyonlarını çok hızlı bir şekilde gerçekleştirir. 
• Termik röle çeşidi ise bir devredeki sıcaklık değişimine bağlı olarak fonksiyon oluşturur. Örneğin; bazen devrede ya da fanda aşırı ısınma oluşmaması için belirli bir ısı değerinde elektrik akımını pasif hale getirmesi için görev alır. 
• Reed röle olarak bilinen çeşitler ise ince bir yapı ile birlikte elektromıknatıs etkisi sağlayarak çalışır. 
• Zaman röleleri ise ısı rölelerinde olduğu gibi belirli bir zaman ile birlikte devrenin açılması ya da kapanması için çalışırlar. 
• En fazla ihtiyaç duyulan elektromekanik röle çeşitleri ise elektrik enerjisinin üzerinden geçmesi ile temel şekilde bilinen elektro mıknatıs etkisi sayesinde anahtar işlevi gösterir. 
• Güç rölesi ise özellikle yüksek elektrik akımının bulunduğu devrelerde çok sık görev alır.